Bijzin

In de bijzin wordt B1-schrijven gewonnen of verloren. Het voegwoord dat hem opent stuurt de persoonsvorm helemaal naar achteren, en bij twee werkwoorden stapelen die zich daar op. Cursisten weten dit en schrijven toch de hoofdzinvolgorde, omdat de zin onder tijdsdruk als hoofdzin gepland wordt en het voegwoord er achteraf voor geplakt wordt. Op papier blijft die fout staan; een zinstaak wordt gelezen door een beoordelaar die precies ziet waar het werkwoord terechtkwam.

Schrijven, in de acht zinstaken die twee derde van het examen vormen. Die taken geven je regelmatig een zinsbegin dat eindigt op omdat of dat en vragen je hem af te maken, dus de bijzin is geen versiering — hij is de opdracht. Twee beoordelaars lezen wat je schreef, en een werkwoord op de verkeerde plaats valt op papier op zoals het in spraak niet opvalt. Bij Lezen werkt dezelfde structuur andersom: een lange bijzin verbergt zijn werkwoord achteraan, en doorlezen tot de punt is hoe je erachter komt wat er nu eigenlijk gebeurde.

Ik kom later omdat de trein vertraging heeft.

Eén werkwoord: het gaat helemaal naar achteren, achter al het andere in de bijzin.

Ik weet dat hij morgen niet kan komen.

Twee werkwoorden stapelen samen achteraan. Geen van beide schuift naar voren.

Als u een klacht heeft, kunt u contact met ons opnemen.

Een bijzin vooraan telt als plaats 1, dus de hoofdzin na de komma begint met zijn werkwoord.

Hij belde terwijl ik aan het werk was.

Terwijl en voordat gedragen zich precies als omdat. Het gaat om het soort woord, niet om de betekenis.

• Ik schrijf u omdat ik mijn afspraak wil verzetten.

  ✗Ik schrijf u omdat ik wil mijn afspraak verzetten.

  Een compleet antwoord op een zinstaak: de redenzin draagt wil verzetten naar achteren, beide werkwoorden samen.

• Omdat de winkel gesloten was, ben ik naar een andere gegaan.

  ✗Omdat de winkel gesloten was, ik ben naar een andere gegaan.

  Eerst de bijzin, daarna keert de hoofdzin om. Dit is de vorm die als B1 leest en niet als A2.

• Ik hoop dat u mij hierover kunt informeren.

  Formeel register en de regel van het werkwoord achteraan in één zin — precies wat de short- en partial-taken belonen.

• +Uitzondering 1

  En, maar, want, dus en of zijn niet onderschikkend: daarna houdt de zin gewone hoofdzinvolgorde. Want en omdat betekenen allebei omdat en gedragen zich anders, en daarom leer je ze het best als paar.

• +Uitzondering 2

  Bij een scheidbaar werkwoord komen de twee delen achteraan weer aan elkaar: ...omdat ik u opbel, niet ...omdat ik u bel op.

• ✗De zin als hoofdzin plannen en het voegwoord er achteraf voor plakken. Het werkwoord wordt dan nooit verplaatst, en de fout is voor jou onzichtbaar en voor de beoordelaar duidelijk.
• ✗Vergeten dat de hoofdzin na een vooropgeplaatste bijzin moet omkeren. De komma is geen herstart; de hele bijzin ervoor is plaats 1.
• ✗Want behandelen als omdat en het werkwoord er daarna naar achteren sturen. Na want verschuift er niets.